Ẩn Hoạ từ các bàn nhậu

● TS.BS. Trần Bá Thoại - Ủy viên BCH Hội Nội tiết Việt Nam

Con người có nhu cầu ăn từ khi mới mở mắt chào đời. Ăn được xếp vào món “khoái” đầu tiên trong tứ khoái. Nhậu lại càng thích hơn vì có sự hỗ trợ hơi men do bia rượu mang lại nên ta thêm hưng phấn, “thăng hoa” và “sung” hơn!

Có cả ngàn lý do để bày bàn ra nhậu: liên hoan, lễ hội, cưới hỏi, khai trương, khánh thành, “rửa” nhà, “rửa” xe… đều không thể thiếu món “xúc tác” này.
Theo định nghĩa của Tổ chức Y tế thế giới (WHO): “Sức khỏe là sự thoải mái của tinh thần, xã hội, chứ không đơn thuần là không có bệnh tật”, vậy thì ăn nhậu cũng là một cách để… nâng cao sức khỏe. Nhưng bàn nhậu cũng là nơi có thể mang ẩn họa nếu chúng ta không lưu ý để tránh, ngừa những vấn đề sau:

1. Bệnh lây truyền qua ăn nhậu

Cũng như các nước châu Á khác, người Việt Nam ta thường ăn nhậu trong mâm chung với đũa muỗng riêng. Nhưng tất cả đều dùng muỗng đũa của mình để gắp thức ăn trong dĩa, trong nồi lẩu hoặc dùng chung ly uống rượu, bia theo vòng. Đây chính là một cách lan truyền bệnh mà không phải ai cũng ý thức được.

Tại Hoa Kỳ, Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa dịch bệnh (CDC) ước tính hằng năm một phần sáu người Mỹ (48 triệu người) bị bệnh, 128.000 nhập viện và 3.000 chết vì các bệnh lan truyền từ ăn uống.

Bệnh viêm gan A và bệnh viêm dạ dày - tá tràng do vi khuẩn Helicobacter pylori (HP) là hai trong số các bệnh rất dễ lây truyền qua ăn nhậu. Siêu vi khuẩn gây bệnh viêm gan A có thể lây lan qua thức ăn hay nước có siêu vi khuẩn hoặc tiếp xúc trực tiếp với người bị bệnh. Vi khuẩn HP có trong nước bọt, mảng cao răng, niêm mạc dạ dày.

>>> Vì vậy, khi ăn uống chung, bạn nên tránh dùng chung muỗng, đũa, ly, tránh dùng đầu đũa ăn của mình để gắp thức ăn cho người khác nhằm hạn chế khả năng lây bệnh lẫn nhau.

ẩn hoạ từ các bàn nhậu

2. Lạm dụng bia rượu

Đằng sau mặt tích cực của bia rượu như tạo hưng phấn, vui vẻ, kích thích ăn ngon… thì mặt trái bi thảm là tình trạng lạm dụng rượu bia dẫn đến nhiều hệ lụy, cấp thời là say xỉn với nhiều hệ lụy của nó và về lâu về dài là nạn nghiện rượu.

* Say xỉn không kiểm soát hành vi

Uống bia rượu độ cồn trong máu tăng dần, con người sẽ qua các giai đoạn: giảm sút suy nghĩ, kích động nhẹ, nói nhiều, giữ tư thế loạng choạng, đi lại vụng về, dễ bị ức chế, giận dữ, không kiểm soát được nhận thức, hành vi… và cuối cùng sẽ say xỉn, hôn mê.

Ở Việt Nam, theo BS Lý Trần Tình - Bệnh viện Tâm thần Hà Nội, tỷ lệ bệnh tâm thần do rượu chiếm từ 4.4 đến 7%; theo nhận định của BS Nguyễn Minh Tuấn - Viện Sức khỏe tâm thần Bệnh viện Bạch Mai, tỷ lệ loạn thần do rượu chiếm 6%; còn theo BS Lê Quốc Nam - Bệnh viện Tâm thần TP. Hồ Chí Minh thì có đến 5% tổng dân số bị nghiện rượu.

Theo nghiên cứu của Tổ chức Y tế thế giới (WHO), trong hơn 18.000 nạn nhân nhập viện do tai nạn giao thông tại Việt Nam có 36% số người lái xe máy và 66,8% số người lái xe ôtô có nồng độ cồn vượt ngưỡng cho phép. Theo thống kê của Ủy ban ATGT Quốc gia, khoảng 40% số vụ tai nạn giao thông và 11% số người tử vong do tai nạn liên quan đến rượu bia.

* Ăn nhậu nhiều sẽ nghiện

Người nghiện rượu hầu hết bị rối loạn mất ngủ, khoảng 1/2 số người phải điều trị tâm thần; 1/3 mắc hội chứng quên, 1/4 bị rối loạn trí nhớ và đến 60% bị rối loạn cương dương, suy giảm tình dục. Nếu phụ nữ nghiện rượu mang thai thì con sinh ra có 35% nguy cơ bị khuyết tật.

Người nghiện rượu mạn tính sẽ bị hội chứng Wernicke Korsakoff, gồm hai chứng rối loạn chức năng não là mất khả năng nhớ (amnesia) và nhớ lẫn lộn, nôm na thường gọi là “teo não”, đây là bệnh não do thiếu vitamin B1 và nhiễm độc rượu kéo dài.

Say xỉn dễ bị ức chế, giận dữ, không kiểm soát được nhận thức, hành vi…

Một điều nữa đáng lưu ý, khoảng 20% người uống rượu nhiều trong một thời gian dài bị biến chứng thành Xơ gan, rất nhiều trường hợp phải điều trị lâu lài và tốn kém, chức năng gan cũng không trở lại bình thường mặc dù người bệnh đã ngừng uống rượu. Theo thống kê của WHO, Việt Nam là nước có tỷ lệ người dân mắc bệnh xơ gan khá cao, chiếm 5% dân số. Trong đó, xơ gan do virus chiếm trên 40% và xơ gan do rượu bia khoảng 18%.

Tóm lại, ăn nhậu là nhu cầu nhưng ăn nhậu đúng cách là cần thiết.

loading