Đau rát hậu môn nguyên nhân và giải pháp

● BS. Lê Thúy Tươi

Bệnh ở “cửa sau” gây nhiều rắc rối cho chúng ta nhưng khó nói quá, ai lại đi kể rằng “Tớ bị đau rát ở chỗ ấy, mỗi lần đi cầu là sợ, cứ như bị trời hành tội…” Đa số chịu đựng cho đến khi chịu hết nổi mới lặng lẽ đi tìm bác sĩ. Một trong những nỗi khổ thầm kín ấy là triệu chứng đau rát hậu môn. Vậy đâu là nguyên nhân gây nên tình trạng này?

Do thói quen ăn uống

Bạn khoái ăn ớt mà phải là ớt cay, sau một đại tiệc toàn thịt và hải sản lại cụng ly “dzô, dzô” theo nguyên tắc “không say không về”, sáng thức dậy vô nhà vệ sinh thấy “cửa sau” như bị kẹt bản lề, vừa đau, vừa rát. Bạn sẽ tự nhủ “toàn đồ cay nóng nên bị vậy”, uống nhiều nước, ăn nhiều rau là ổn. Có người biết cách giải thoát như vậy thì êm, người nào chỉ thích thịt, không khoái rau sẽ bị đau rát và táo bón thường xuyên. Mỗi lần ngồi trên bàn cầu, động tác rặn tạo áp suất lớn trong ổ bụng, cục phân rắn cọ xát vào cơ hậu môn cùng với hệ tĩnh mạch căng phồng gây đau, rát và hậu quả là bệnh trĩ. Khi đã bị trĩ thì ngoài đau, rát người bệnh sẽ thấy đi cầu ra máu tươi. Tống tháo được một cục chất thải lại thấy máu tươi phủ lên trên khiến tâm thần bấn loạn, lo sợ cái giây phút phải trực chỉ toilet (nhà vệ sinh).

ăn ớt ảnh hưởng tới hâu môn

Do nứt kẽ hậu môn

Đây cũng là hậu quả của táo bón. Phân khô cứng cọ xát vào niêm mạc hậu môn gây rách giống như những vết nứt nẻ. Nứt kẽ hậu môn gặp ở nhiều lứa tuổi, gặp ở trẻ nhỏ < 01 tuổi, người cao tuổi bị táo bón kéo dài. Một đối tượng nữa là phụ nữ sinh con theo đường tự nhiên, động tác rặn đẻ tạo áp suất cao sinh ra những vết rạn, nút nơi hậu môn. Bình thường khổ chủ sẽ thấy ngứa ở hậu môn. Tuy nhiên, khi đi cầu mới thấm đòn, cảm giác như có dao khía vào chung quanh “cửa sau”, có người mô tả “đau điếng người, đau lan lên tận… óc”. Thế rồi các vết nứt tạo cơ hội cho vi khuẩn xâm nhập, viêm nhiễm, sưng đỏ khiến triệu chứng đau rát kéo dài suốt ngày. Khổ chủ sẽ “ăn không ngon, ngủ không yên” với cái “cửa sau” sưng tấy lên như thế. Nếu không điều trị kịp thời sẽ dẫn đến áp-xe vùng hậu môn. Áp-xe là một ổ nhiễm trùng sưng tấy, bên trong chứa đầy mủ. Lúc này tình trạng cấp bách như một đám cháy, khổ chủ sốt cao, vã mồ hôi, đau dữ dội khiến họ không dám ngồi, chỉ nằm nghiêng và yêu cầu người nhà đưa đi bệnh viện. Do là láng giềng gần nên bàng quang cũng bị viêm gây tiểu rắt và tiểu buốt.

Do bị rò hậu môn

Rò hậu môn trực tràng thường là hậu quả của một áp-xe quanh hậu môn không được điều trị triệt để. Ổ áp-xe vỡ ra tạo một đường nối giữa hai vùng, sinh ra một vết thủng, phân từ trực tràng tự chảy ra suốt ngày, gây khó chịu cho khổ chủ.

bị rò hậu môn

Do viêm loét đại trực tràng

Khởi đầu là triệu chứng đau rát ở hậu môn, tiếp đến là những cơn đau quặn bụng như bị kiết lỵ buộc phải đi cầu nhiều lần, phân ít, máu nhiều. Nếu không chữa trị kịp thời thì có nguy cơ niêm mạc đại tràng xuống và trực tràng bị bào mòn gây thủng trực tràng.

xem thêm: Bệnh trĩ - có thể chữa khỏi không cần phẫu thuật

Do có polyp ở đại trực tràng

Polyp nói đơn giản là những nụ thịt nhỏ như hạt đậu có cuống hoặc không bám vào thành đại tràng hay trực tràng. Chúng sẽ gây nên tình trạng đau rát hậu môn, kích thích đại tiện nhiều lần và thỉnh thoảng phân có máu. Bệnh thường xuất hiện ở độ tuổi từ 50 trở lên vì thế cần tầm soát bằng cách xét nghiệm phân, khi thấy có máu sẽ tiến hành soi trực tràng. Bệnh tiến triển âm thầm và dễ ung thư hóa những polyp này.

 những bệnh liên quan

Đau rát hậu môn còn liên quan đến những trường hợp “làm tình cửa sau”, đặc biệt ở giới tính thứ ba. Động tác “làm tình cửa sau” dễ gây nhiễm trùng hậu môn, trực tràng, viêm nhiễm, áp-xe và sinh ra rò hậu môn, trực tràng. Chưa kể nhiễm nấm Candida abicans, herpes sinh dục, lậu cầu, giang mai, HIV, viêm gan B, C đều dễ lây do cách làm tình này.

Ngoài ra, mặc quần bó cũng là thói quen không tốt làm hạn chế lưu thông máu ở vùng hậu môn gây đau rát tạm thời khu vực này.

Cách khắc phục

Cách phòng bệnh dễ nhất là mặc đồ rộng rãi, thoáng mát, nên dùng chất liệu cotton cả đồ lót lẫn quần dài. “Làm tình cửa sau” là một cách trái với tự nhiên, nơi đây chứa phân, chính là ổ vi khuẩn, vì thế các cặp vợ chồng định “đổi mới” không nên chọn kiểu này. Chưa kể niêm mạc trực tràng mỏng, dễ rách, nhiễm trùng sẽ gây thủng trực tràng.

Các bạn gay cũng nên chú ý điều này.

Ăn uống: Uống đủ 2-2,5 lít nước một ngày, không uống rượu, bia, cà phê chỉ nên uống 01 cữ vào buổi sáng. Hạn chế đồ cay nóng. Không ăn nhiều thịt, nên ăn cá và tăng cường rau xanh (rau lang, mồng tơi, đậu bắp), trái cây (ưu tiên bưởi, cam, quýt), gạo lứt. Nên tập luyện đều đặn một số môn thể thao như đi bộ, bơi, aerobic… để nhu động ruột tốt hơn.

Sau khi đi cầu cần rửa sạch hậu môn bằng nước muối 0,9%, những khổ chủ bị bệnh trĩ cần ngâm hậu môn trong nước muối ấm. Không nên dùng các loại xà bông, mỹ phẩm, không dùng giấy vệ sinh chà xát vùng hậu môn.

Nếu đã đau rát hậu môn kéo dài 01 tuần, ăn nhiều rau, tập luyện mà không thấy đỡ, các bạn nên đến bệnh viện gặp bác sĩ chuyên khoa hậu môn trực tràng.

Đọc tiếp

loading