Các sai lầm thường gặp trong điều trị suy tĩnh mạch

● ThS.BS. Nguyễn Văn Quảng
Khoa Phẫu thuật mạch máu- Bệnh viện Chợ Rẫy

Có rất nhiều người mắc bệnh suy tĩnh mạch nhưng không biết mình bị bệnh. Có nhiều người bị bệnh do không được tư vấn đầy đủ hay do tìm hiểu về bệnh chưa cặn kẽ nên áp dụng những phương pháp điều trị không phù hợp. Khi áp dụng phương pháp không phù hợp này, bệnh có thể sẽ nặng hơn, có hại cho sức khỏe và tốn kém...

Chích lể lấy máu:

Thời cổ xưa, phương pháp điều trị bệnh giãn tĩnh mạch là chích hoặc rạch một đường nhỏ trên các tĩnh mạch giãn cho chảy máu và sau đó tăng cường bằng cách băng ép. Đến thế kỷ thứ 17, người ta đã nhận ra rằng phương pháp này là sai lầm, không chỉ không chữa hết bệnh mà có nguy cơ gây lở loét, nhiễm trùng từ vết cắt.

Ngày nay, mặc dù y học đã tiến bộ và có nhiều phương pháp điều trị hiệu quả bệnh giãn tĩnh mạch, nhưng vẫn còn một số người, do thiếu hiểu biết về bệnh, vẫn còn lựa chọn phương pháp chích lể để điều trị bệnh với niềm tin sẽ khỏi bệnh.

Thực ra, có thể khẳng định phương pháp này hoàn toàn không có hiệu quả chữa bệnh tĩnh mạch. Sau khi chích lể và để chảy máu, các tĩnh mạch giãn không hề nhỏ đi, mà còn có thể gây đau hơn, tiềm ẩn nguy cơ nhiễm các bệnh truyền nhiễm khác, mất máu, huyết khối.

Thoa dầu nóng, ngâm chân nước nóng:

Nhiều người bệnh tĩnh mạch thường hay thoa dầu nóng hay ngâm chân vào nước nóng vì nghĩ rằng làm thế sẽ bớt đau. Nhưng thực ra, đây là một quan niệm sai lầm, nó góp phần làm cho người bệnh đau nhức chân nhiều hơn và làm tăng cảm giác khó chịu.

Như chúng ta biết, bệnh suy tĩnh mạch có nguồn gốc từ việc các van tĩnh mạch bị hở, do đó không thể ngăn chặn dòng máu từ trên chảy xuống, làm ứ đọng máu tĩnh mạch, giãn các mạch máu nhỏ, gây nên đau.

Theo phản xạ tự nhiên, khi gặp nóng, các tĩnh mạch sẽ giãn nở ra, làm cho các van tĩnh mạch vốn bám vào thành tĩnh mạch sẽ hở nhiều hơn và do đó dòng máu chảy ngược sẽ nặng hơn. Cùng lúc, các mạch máu nhỏ ở chân cũng giãn to hơn, gây tăng tình trạng ứ đọng máu và làm nặng thêm tình trạng đau nhức và cảm giác khó chịu ở chân.

Ngược lại, đa số bệnh nhân suy tĩnh mạch sẽ đỡ đau hơn khi tiếp xúc với lạnh, ví dụ như thay đổi thời tiết, ngâm chân vào nước lạnh, ở trong phòng điều hòa nhiệt độ, đi chân không tiếp xúc nền đất lạnh… Lý do là khi gặp lạnh, các tĩnh mạch sẽ co nhỏ lại và do đó làm giảm dòng máu chảy ngược cũng như tình trạng ứ đọng tĩnh mạch, nên làm giảm đau nhức và khó chịu.

Bỏ thói quen đi bộ:

Có rất nhiều người bệnh đã bỏ thói quen đi bộ ngay khi biết mình bị suy tĩnh mạch. Họ cho rằng đi bộ sẽ làm cho máu dồn xuống hai chân nhiều hơn và do đó làm nặng thêm tình trạng suy tĩnh mạch.

Thực ra, đi bộ là một môn thể thao rất có lợi cho sức khỏe. Đi bộ không những tốt cho hệ tim mạch và còn giúp giảm cân, ngăn ngừa béo phì. Đối với hệ tĩnh mạch, động tác đi bộ sẽ co thắt các cơ cẳng chân, ép vào các tĩnh mạch sâu, làm cho máu tĩnh mạch được đẩy về tim tốt hơn và do đó làm giảm ứ đọng ở các tĩnh mạch nông, làm giảm các triệu chứng đau nhức và khó chịu của bệnh suy tĩnh mạch chi dưới. Do đó, những người bị suy giãn tĩnh mạch nên tiếp tục duy trì việc đi bộ mỗi ngày nếu đây là thói quen hoặc nên bắt đầu tập luyện nếu trước đây không đi bộ.

Ở một số ít bệnh nhân đặc biệt, vết loét làm cho cổ chân không di động được hay cứng khớp cổ chân, việc đi bộ sẽ không có hiệu quả. Trong những trường hợp này, cần tập vật lý trị liệu để có thể di chuyển cổ chân thì việc đi bộ mới có lợi cho bệnh suy tĩnh mạch.

Ở những người bệnh có triệu chứng suy tĩnh mạch mà đi bộ làm đau chân, đi một đoạn rồi phải đứng lại, nên tìm hiểu với bác sĩ chuyên khoa xem có phải đau có nguồn gốc từ bệnh lý khác như bệnh tắc động mạch, bệnh xương khớp, thần kinh, hoặc tình trạng suy tĩnh mạch mạn tính có nguồn gốc từ huyết khối tĩnh mạch cũ, hội chứng chèn ép tĩnh mạch chậu...

Dùng những thuốc không rõ nguồn gốc:

Hiện nay trên thị trường có rất nhiều thuốc được cho là điều trị bệnh suy giãn tĩnh mạch. Một số thuốc có hiệu quả đã được kiểm chứng qua các nghiên cứu, được sản xuất bởi các công ty có uy tín, với giá thành hợp lý. Một số thuốc khác, được bán rộng rãi tại các nhà thuốc, với những thông tin quảng cáo về hiệu quả và chất lượng thuốc khó kiểm chứng, và đắt tiền. Ngoài ra, còn có một số thuốc thảo dược, thuốc Nam, thuốc Bắc… với nguồn gốc, chất lượng, hiệu quả, tính an toàn... vẫn là một câu hỏi lớn.

sai lầm trong điều trị giãn tĩnh mạch

Có nhiều người bệnh bị đau nhức chân do bệnh suy tĩnh mạch, cứ ra hiệu thuốc mua các loại giảm đau, kháng viêm để uống, có khi lại mua những thuốc được quảng cáo trên mạng với giá thành cao hơn để tự điều trị. Các loại thuốc này có thể có tác dụng giảm đau tạm thời nhưng không giúp khỏi bệnh và có thể để lại nhiều tác dụng không tốt đến sức khỏe.

Do đó, những người nghĩ mình mắc bệnh suy tĩnh mạch nên đi khám bệnh ở các cơ sở chuyên khoa và mua thuốc theo toa bác sĩ. Cũng như nên nhớ rằng, điều trị hiệu quả cần tuân thủ nhiều phương pháp, trong đó thuốc chỉ là một phần nền tảng trong việc điều trị bệnh suy tĩnh mạch.

Không đi tái khám và theo dõi bệnh sau phẫu thuật:
Suy tĩnh mạch là một bệnh lý mạn tính, do đó không thể tự khỏi. Mục đích của việc điều trị căn bệnh này là giảm hết các triệu chứng, cải thiện chất lượng cuộc sống của bệnh nhân bao gồm cả mục đích thẩm mỹ và ngăn ngừa bệnh chuyển sang giai đoạn nặng hơn với các biến chứng.

Để điều trị bệnh hiệu quả và ngăn ngừa tái phát, cần phối hợp nhiều phương pháp khác nhau. Nếu bệnh ở giai đoạn sớm, điều trị bằng cách thay đổi lối sống, uống thuốc và mang vớ ép chân. Khi có những tĩnh mạch giãn với kích thước nhỏ có thể chích xơ. Khi bệnh đã chuyển sang giai đoạn muộn hơn thì cần phải điều trị tích cực, với nội khoa và ngoại khoa phối hợp.

Thông thường sau khi điều trị một thời gian, bệnh sẽ cải thiện các triệu chứng. Nhất là khi phẫu thuật xong, các triệu chứng sẽ giảm hoặc biến mất. Sau một thời gian, nhiều người bệnh sẽ quên mất rằng mình có bệnh, nên không còn tái khám để theo dõi bệnh, cũng như không còn chú ý đến việc tuân thủ lối sống có lợi cho bệnh tĩnh mạch cũng như các biện pháp phòng tránh tái phát. Điều này có thể làm cho bệnh có thể tái phát.

Do đó, những bệnh nhân có bệnh suy tĩnh mạch, sau khi đã khỏi bệnh nên duy trì các phương pháp tập luyện có lợi cho tĩnh mạch và nên tái khám định kỳ ở các cơ sở chuyên khoa mạch máu.

loading